Mimo, że są to najstarsze typy, nadal można je spotkać w wielu zastosowaniach. Działają one dość prosto: elektromagnes aktywowany przez prąd sterujący powoduje wychylenie twornika, który zamyka lub otwiera styki, w zależności od tego, czy przekaźnik działa jako styk normalnie otwarty, czy normalnie zamknięty w ustawieniu wyłączonym. Dodatkowo istnieją przekaźniki przełączające, które zamykają jeden obwód i natychmiast otwierają drugi - i odwrotnie.

W przeciwieństwie do przekaźnika twornikowego, przekaźniki te pracują z tłokiem zamiast armatury. Ze względu na większą siłę przyciągania, do zamykania styków stosuje się magnes trwały. Przekaźniki z ruchomym rdzeniem są często stosowane do sterowania wyższymi prądami i napięciami.

Przekaźnik kontaktronowy to prosty przełącznik, którego styki są zamykane przez obecność pola magnetycznego. Styki, reagujące na pola magnetyczne, znajdują się wewnątrz ewakuowanej lub wypełnionej gazem obojętnym szklanej rurki, która chroni je przed korozją atmosferyczną. Przekaźniki kontaktronowe mogą przełączać się szybciej niż większe przekaźniki i wymagają bardzo małej mocy w obwodzie sterowania. Mogą one jednak obsługiwać tylko stosunkowo niskie wartości prądu i napięcia przełączania.

Przekaźnik półprzewodnikowy jest układem hybrydowym. Zwykle składa się z transoptora, który izoluje wejście, obwodu wyzwalającego, który wykrywa zerowe przekroczenie prądu linii, oraz triaka lub podobnego urządzenia, które działa jako wyłącznik. Jego nazwa wynika z podobieństwa do przekaźnika elektromechanicznego. Często używaną nazwą jest również przekaźnik PhotoMOS. Przekaźniki półprzewodnikowe spotykane są również np. w wyłącznikach zmierzchowych. Ich obwód sterujący jest połączony z obwodem czujnika światła, który po zapadnięciu zmroku uruchamia obwód sterujący wyłącznika. W obwodzie obciążenia często znajduje się kilka źródeł światła o stosunkowo dużym zapotrzebowaniu na moc. W elektronicznych zegarach zamiast czujnika światła jako wyzwalacz często stosowany jest regulowany moduł zegara.

Przekaźniki półprzewodnikowe są również powszechnie stosowane w zastosowaniach, w których występuje ciągły ruch styków przekaźnika. Konwencjonalny element nie wytrzymałby długo dużych naprężeń mechanicznych. Ponadto warianty te mogą przełączać duże prądy, które w przypadku konstrukcji elektromechanicznej zniszczyłyby styki w krótkim czasie. Szybkość przełączania jest również znacznie większa niż w przypadku konwencjonalnych przekaźników.

Gdy cewka przekaźnika jest zasilana prądem zmiennym, zmienia się również strumień magnetyczny w obwodzie magnetycznym i wytwarza na stykach siłę pulsującą z podwójną częstotliwością. Oznacza to, że styki przekaźnika podłączonego do sieci wibrują z częstotliwością dwa razy 50 herców w niektórych miejscach, takich jak Niemcy i inne kraje Europy i Ameryki Łacińskiej. Fakt ten jest wykorzystywany w niektórych dzwonkach i brzęczykach jako zdalne wyzwalanie. W przypadku przekaźnika AC zmienia się rezonans styków, aby nie drgały.

Są to przekaźniki, które dopuszczają opóźnienia w przełączaniu albo przez konstrukcję, albo przez układ zasilania cewki. Przekaźniki z opóźnieniem terminalowym działają mechanicznie poprzez zwiększenie masy twornika w celu zapewnienia większej bezwładności układu ruchomego. W innym procesie zwiększa się nacisk na sprężyny, osłabiając siłę przyciągania przekaźnika. Podobny efekt opóźnienia uzyskuje się również poprzez zastosowanie prądu stałego do zasilania przekaźnika.

W dwuzwojeniowym przekaźniku przeciwprądowym pracują przeciwstawnie dwa uzwojenia, zwane zwykle uzwojeniem głównym i pomocniczym, z których każde ma odpowiednio większą i mniejszą liczbę zwojów. Po przyłożeniu napięcia stałego, prąd narasta szybko w uzwojeniu pomocniczym, ale znacznie wolniej w uzwojeniu głównym. Przekaźnik podnosi się, gdy siła magnetyczna uzwojenia głównego jest większa od siły magnetycznej uzwojenia pomocniczego.

W przypadku tych przekaźników nity powierzchni stykowych o dużym namagnesowaniu szczątkowym są umieszczone dokładnie naprzeciw siebie w otworach rdzenia i twornika. Ponieważ powierzchnie stykających się biegunów są całkowicie wyrównane, przekaźnik pozostaje w tej pozycji po zamknięciu siłą magnetyczną, nawet w przypadku przerwania zasilania. Styki wracają do początkowego położenia spoczynkowego dopiero wtedy, gdy prąd o przeciwnej polaryzacji ponownie je otworzy.